Hưng Phạm Ngọc: “Người đại diện của người hiến”(*) trong dự luật hiến là một cụm từ ba lần bất chính danh!

“Người đại diện của người hiến”(*) trong dự luật hiến là một cụm từ ba lần bất chính danh mà nhiều người có thể chưa rõ tại sao.

Bất chính danh đầu tiên là “người hiến” – vốn được dùng để mô tả một người tự nguyện tặng.

Nếu một người qua đời không có di nguyện hiến mà thân nhân đồng ý cho lấy tạng, thì thân nhân ấy mới là người hiến, còn người qua đời là người bị hiến.

Trong trường hợp này, dự luật đã đánh tráo người bị hiến thành “người hiến”.

Không những thế, vì một người không thể hiến thứ không thuộc về mình – cho nên khi dự luật cho phép thân nhân hiến, thì cũng thừa nhận thân nhân có quyền sở hữu thân xác người đã chết.

Và ở đây xuất hiện một câu hỏi khác –  tại sao cái chết lại biến một chủ thể sinh học – xã hội – pháp luật với đầy đủ quyền nhân thân trở thành sở hữu của một người khác?

Điều đó đi ngược mọi quan niệm về cái chết.

Việc dự luật thừa nhận quyền sở hữu ấy là bất chính danh, còn đặt tên cho nó bằng chữ “đại diện” là bất chính danh chồng lên bất chính danh.

Lý do vì quan hệ đại diện là nhân danh – và mọi sự nhân danh đều đòi hỏi có uỷ quyền – trong trường hợp người chết, là một di nguyện rõ ràng.

Nếu không có di nguyện thì không có quan hệ đại diện, ngoại trừ đại diện cho phẩm giá, là thứ không mất đi khi một người chết.

Nhưng đồng ý cho lấy tạng có phải là “đại diện cho phẩm giá” hay không là một câu hỏi khác.

Tôi nhường bạn trả lời.

——————

(*) “Người đại diện của người hiến” đề cập ở bài này được định nghĩa ở khoản 20 điều 3, được nhắc lại trong khoản 2 điều 20 bản dự luật 2/11.

- Hưng Phạm Ngọc -