Đỗ Văn Công: NHÀ HÀNG XÓM NỨT VÌ CÔNG TRÌNH NHÀ MÌNH. LUẬT GHI TÊN CHỦ NHÀ TRƯỚC, KHÔNG PHẢI NHÀ THẦU

NHÀ HÀNG XÓM NỨT VÌ CÔNG TRÌNH NHÀ MÌNH. LUẬT GHI TÊN CHỦ NHÀ TRƯỚC, KHÔNG PHẢI NHÀ THẦU. 

Hầu như ai cũng nghĩ chuyện đó là của thợ. Mình thuê người ta làm, người ta làm hỏng thì người ta chịu.

Tuần này tôi ngồi đọc lại Bộ luật Dân sự để rà bộ hợp đồng, và dừng rất lâu ở Điều 605. Tôi chép nguyên văn:

"Chủ sở hữu, người chiếm hữu, người được giao quản lý, sử dụng nhà cửa, công trình xây dựng khác phải bồi thường thiệt hại do nhà cửa, công trình xây dựng khác đó gây thiệt hại cho người khác. Khi người thi công có lỗi trong việc để nhà cửa, công trình xây dựng khác gây thiệt hại thì phải liên đới bồi thường."

Anh chị đọc kỹ thứ tự trong câu ấy.

Người đứng tên đầu tiên là CHỦ SỞ HỮU. Là chủ nhà. Nhà thầu chỉ xuất hiện ở câu sau, và chỉ LIÊN ĐỚI, mà liên đới khi CÓ LỖI.

LIÊN ĐỚI KHÔNG PHẢI LÀ CHIA ĐÔI

Điều 288 Bộ luật Dân sự ghi rõ: bên có quyền có thể yêu cầu bất cứ ai trong số những người có nghĩa vụ phải thực hiện TOÀN BỘ nghĩa vụ.

Nghĩa là hàng xóm được chọn. Họ ở ngay cạnh, họ biết mặt chủ nhà, họ không biết đội thợ ở đâu. Cả nhà đoán xem họ gõ cửa nhà ai trước.

Trả xong rồi chủ nhà mới quay sang nhà thầu đòi lại. Lúc ấy phải chứng minh nhà thầu có lỗi. Chứng minh bằng cái gì thì mới là phần đáng nói.

HAI VIỆC LÀM TRƯỚC KHI MÁY XÚC VÀO

Việc thứ nhất, BIÊN BẢN HIỆN TRẠNG NHÀ LIỀN KỀ.

Trước khi động thổ, sang từng nhà sát vách, cùng chủ nhà bên đó đi một vòng. Ghi lại và chụp ảnh tất cả vết nứt, vết lún, vết thấm, mảng ố ĐÃ CÓ SẴN. Ảnh bật ngày giờ. Biên bản ký ba bản, mỗi bên giữ một.

Nhà nào không hợp tác thì hai bên mình vẫn lập, ghi rõ là quan sát từ bên ngoài, có ảnh và có người làm chứng. Vẫn hơn không có gì.

Tờ giấy ấy đắt ở một chỗ thôi: khi hàng xóm chỉ vào vết nứt đòi tiền, mình mở ảnh chụp mấy tháng trước ra, vết nứt đã nằm sẵn ở đấy rồi.

Việc thứ hai, MỘT DÒNG TRONG HỢP ĐỒNG.

Hợp đồng nhà dân hay ghi chung chung "nhà thầu chịu trách nhiệm về an toàn đối với công trình lân cận". Câu đó nghe thì yên tâm, nhưng nó không xử lý được tình huống hàng xóm đòi mình trước.

Phải có thêm một dòng nữa. Đại ý: nếu chủ nhà đã bồi thường cho hàng xóm, nhà thầu hoàn trả toàn bộ số tiền đó trong bao nhiêu ngày, quá hạn thì trừ thẳng vào đợt thanh toán kế tiếp hoặc vào tiền bảo hành.

Có dòng ấy thì tiền mới chạy ngược lại được. Không có thì chỉ còn nước đi kiện.

CÒN MỘT CHỖ NỮA CŨNG KIỂU ĐÓ

Nhà nào khoán nhân công thì chủ nhà tự mua vật tư. Sắt thép, xi măng để ngoài công trường mà mất, nhiều người mặc định thợ phải đền.

Điều 548 Bộ luật Dân sự, nằm ở mục hợp đồng gia công mà khoán nhân công thì gần đúng mục ấy, ghi thế này: bên nào là chủ sở hữu nguyên vật liệu thì bên đó chịu rủi ro, TRỪ TRƯỜNG HỢP CÓ THỎA THUẬN KHÁC.

Chủ sở hữu mấy tấn thép đó là ai, cả nhà biết rồi đấy.

Nên hợp đồng khoán phải ghi rõ cái "thỏa thuận khác": từ lúc hai bên ký phiếu giao nhận vật tư tại chân công trình cho đến khi nghiệm thu xong hạng mục, nhà thầu trông giữ và chịu rủi ro.

Mất mấy dòng chữ thôi, mà đổi được vài chục triệu tiền vật tư.