Dương Sông Lam: “Bắt bệnh” từ phát biểu của Tổng Bí thư- Chủ tịch nước về việc học sinh thi vào lớp 10

- Dương Sông Lam -

“Bắt bệnh” từ phát biểu của Tổng Bí thư- Chủ tịch nước về việc học sinh thi vào lớp 10. 

1. Hôm qua, Tổng Bí thư- Chủ Tịch nước Tô Lâm chỉ rõ: Đang chuẩn bị vào kỳ thi lớp 10 nhưng lại căng thẳng hơn cả thi đại học, tại sao lại tạo tâm lý bất an như vậy, không những nặng nề cho học sinh, phụ huynh mà còn gây khó khăn cho thầy, cô.

Tổng Bí thư- Chủ Tịch nước là người nhìn thẳng vào sự thật, thực tế để chỉ đạo giải quyết vướng mắc tồn tại trong đời sống xã hội phục vụ nhân dân, mình thích lãnh đạo như vậy. 

Kính thưa Tổng Bí thư- Chủ tịch nước: Là một Nhà báo có hơn 20 theo dõi thực tiễn tại nhiều địa phương, bản thân tôi thấy: 

2. Đúng, gần chục năm qua hàng vạn gia đình có con học lớp 9 thi vào lớp 10 hết khổ vì chuyện thi cử. Ba mẹ bạc mặt lo lắng, trẻ nhỏ thì vùi mặt vào sách vở để cày, để thi. Trong khi Bộ Giáo dục và các tỉnh, thành đều dõng dạc việc phổ cập THPT.

3. Nhiều đứa trẻ lớp 9 mới 15 tuổi, thi trượt lớp 10 nó mang nỗi sốc lớn đầu đời do người lớn. Nhiều trẻ dù không muốn bị bắt vào học các trường dạy nghề vừa học vừa làm. Thử hỏi, có bao nhiêu đứa trẻ tuổi 15 đã biết định hướng làm gì sau này mà bắt chúng học nghề. Chúng có thích không? Cảm giác của chúng thế nào? Người ta không cần biết. 

Vào các trường học nghề, các trung tâm giáo dục thường xuyên…Do không thích nhưng kiểu như bắt phải vào dẫn đến nhiều em không những không chịu học mà còn trượt dài trong đạo đức và nhân cách…

Học nghề gì cũng được nhưng hãy tạo điều kiện cho các em sau khi học xong THPT.  Khi đó các em 18 tuổi, đủ nhận thức và cứng cáp đã. 

3. Vì sao người ta phân luồng buộc khoảng 20-30% các em học xong lớp 9 phải vào các trường nghề nếu muốn học tiếp lớp 10.

- Thứ nhất do “bắt tay” giữa Bộ Giáo dục và Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội trước đây. Khi Bộ Lao động mở ra các trường dạy nghề ở các tỉnh, thành tuyền nhiều giáo viên, cán bộ nhân viên nhưng không có học viên, thiếu học viên vào học…nên người ta nghĩ ra cách tuyển từ học sinh lớp 10 vào học nghề. 

-Thứ hai, nhiều người có máu mặt, có tiền, có quan hệ mở ra nhiều trường tư nên cũng tìm cách để tuyển được học sinh lớp 10. Và trong đó có cách là ngành giáo dục khống chế số lượng học sinh vào lớp 10 công lập.

4. Thiếu trường lớp, thiếu giáo viên để tuyển hết học sinh lớp 9 vào lớp 10 là có. Nhưng người ta có thể khắc phục được một trong vài năm, chứ kéo dài cả chục năm là có vấn đề. Nói thiếu trường lớp, giáo viên nhưng ở nhiều tỉnh, thành có các trường Đại học, Cao đẳng công lập, trường rộng mênh mông, phòng ốc thoải mái, giáo viên nhiều…nhưng người ta không cho tuyền học sinh vào lớp 10, mở hệ THPT. Lý do là để dành, để đẩy 20-30% học sinh cho các trường nghề. 

5. Thiết nghĩ Trung ương nên giải quyết tận gốc vấn đề. Thu bớt các trường Đại học, Cao đẳng, trường nghề hoạt động không hiệu quả đổi bằng các trường THPT công lập. Sử dụng cơ sở vật chất, tuyển chọn giáo viên, công nhân viên đạt chuẩn từ các cơ sở trên tiếp tục hoạt động tại trường THPT. Đưa các trường về ngành giáo dục quản lý. Chỉ giữ lại các trường nghề hoạt động hiệu quả, và chỉ chuyên đào tạo nghề khi người đủ 18 trở lên. Ai thích học nghề thì học, không nhất thiết phải học xong lớp 12. 

Một chị sáng bán rau, chiều chị vẫn có thể đi học nghề để mở tiệm làm tóc, hay may mặc. Một bác bảo vệ cuối tuần bác vẫn có thể học sửa xe, sửa chữa đồ điện dân dụng. Một nhà báo, giáo viên họ vẫn có thể học nghề một vài tháng về nấu ăn, làm việc nhà…Đã trường dạy nghề thì nên để đúng bản chất là dạy nghề. Còn học sinh lớp 9 vào lớp 10 hãy tạo điều kiện tốt nhất cho các cháu lựa chọn. 

Thiết nghĩ giải quyết được gốc vấn đề đó, mà cũng không phải là khó thì không còn việc thi vào lớp 10 căng thẳng hơn thi vào đại học, kính thưa Tổng Bí thư- Chủ tịch nước.