Võ Xuân Sơn: ĐỌ CÁNH

ĐỌ CÁNH

- Võ Xuân Sơn -

Không biết có phải do cái ông gì ở Nga tranh thủ đêm hôm qua Việt Nam, rồi cũng lại đêm hôm rời khỏi Việt Nam, mà có bạn mang máy bay Nga ra “đọ cánh” với máy bay Boeing và Airbus.

Cá nhân tôi thì sau cái tai nạn máy bay của Vietnam Airline ở Thái Lan năm 1988 (may bay TU-134 của Liên Xô), và Ô Kha năm 1992 (máy bay Yak-40 cũng của Liên Xô), nếu Vietnam Airline không đổi toàn bộ may bay sang các loại của Âu – Mỹ, thì chắc tôi đã chẳng dám bay với Vietnam Airline. Một lần, do được mời, và cũng do người khác mua vé, tôi không kiểm tra lại, mà có một chặng bay bằng Aeroflot (hãng bay Nga), tôi đã thực sự lo lắng.

Tất nhiên, đó là sau này, khi tôi đi máy bay nhiều, và có khá nhiều hiểu biết về máy bay, về hàng không dân dụng. Chứ lần đầu tôi đi máy bay, là chiếc máy bay của Nga, tôi cứ nghĩ, mình được đi chiếc máy bay to nhất, hiện đại nhất, oách nhất thế giới, vì nó được Liên Xô, đất nước đứng đầu thế giới về hàng không vũ trụ, sản xuất (tôi được mọi người nói cho biết như vậy).

Đó là khoảng cuối tháng 8 năm 1979. 8h sáng, chúng tôi rời Hà Nội đi lên Nội Bài. Đâu như hơn 10 giờ chúng tôi tới nơi. Sân bay Nội Bài khi ấy là một cái chòi khá lớn, mái tôn, không tường không vách, nóng hầm hập. 3 giờ chiều vẫn không được bay, vừa đói, vừa khát. May mà có một số bạn là người Hà Nội, có người nhà tiễn ra sân bay, nên chạy mua được đồ ăn, đồ uống, rồi dè sẻn chia cho nhau.

Sau đó chúng tôi được lên máy bay. Đó là một chiếc IL-62 (đấy là tôi nghe các bạn bảo thế), loại máy bay hiện đại nhất của Liên Xô (chắc chắn là hiện đại nhất thế giới), to nhất, chở được nhiều khách nhất… Nóng kinh khủng, mà sau này, tôi biết là nóng cỡ trong phòng sauna. Sau mấy tiếng đồng hồ, chúng tôi được cho xuống sân bay chờ tiếp. Thì ra là phi công vô Hà Nội mua đồ (các bạn thì thầm, rằng họ buôn lậu), chưa về.

Gần 8 giờ tối chúng tôi lên lại máy bay và bay. Lúc này thì mát rồi. Khoảng nửa đêm giờ Việt Nam, chúng tôi đến sân bay Bombay, Ấn Độ (bây giờ là Mumbai). Rồi chúng tôi được đưa lên xe buýt vô phòng chờ, trong khi chiếc máy bay đậu lại, nghe nói là để tiếp xăng. Vừa bước vô sảnh chờ, chúng tôi được phát cho mỗi người một chai Coca Cola lạnh toát. Một số bạn miền Bắc vừa uống vô vội nhổ ra sân sảnh, vừa phun phèo phèo, vừa chửi “ĐM bọn tư bản, nó cho uống cái gì cay quá”.

Một số bạn khác nhìn mấy bạn đó phì cười. Giống như các bạn ở trong Nam ra, đã được uống Coca Cola, Top hay gì đó tương tự, nên không ngạc nhiên. Nhóm chúng tôi đứng cạnh vách kiếng nhìn ra sân bay. Một bạn chỉ ra chỗ mấy cái máy bay đang được đèn pha chiếu sáng, cho chúng tôi biết, đó là máy bay mình bay. Tôi nhìn chiếc máy bay của mình mà kiêu hãnh. Nó thiệt to, bên cạnh là chiếc máy bay bé tí. Cứ như là diều hâu đứng cạnh chim chích.

Tôi hỏi bạn, cái máy bay bên cạnh máy bay của mình là máy bay gì. Bạn bảo rằng đó là Boeing. Tôi nói, đúng là máy bay Liên Xô to thật, và máy bay Mỹ bé tí đứng cạnh nó. Bạn chỉnh lại, rằng cái máy bay bé tí như con chim chích đó là máy bay của mình bay, cái IL-62 của Liên Xô, còn cái to đùng bên cạnh, như con diều hâu lớn, mới là máy bay Boeing, của Mỹ. 

Tôi không tin, bèn hỏi mấy bạn khác. Các bạn ấy thuộc quân đội, đi học về hàng không, nên rành về máy bay. Tôi hết sức thất vọng, vì bạn nào cũng bảo, cái máy bay bé tí như con chim chích đang đậu bên cạnh chiếc máy bay to đùng kia chính là chiếc IL-62. Niềm kiêu hãnh mà mấy bạn khác bơm cho tôi suốt mấy tiếng đồng hồ qua, đã sụp đổ một cách đau đớn.

Sau này, khi ở Đông Âu, tôi biết nhiều điều hơn về Liên Xô, về nước Nga, về những điều mà nhiều người dân Đông Âu nghĩ về Nga, về Liên Xô. Thì ra nhiều điều mình được dạy nó ngược lại với những gì mà những người ở bên cạnh họ, trực tiếp trải nghiệm với họ, kể lại.